W jaki sposób napięcia na arenie międzynarodowej zmieniają sposób funkcjonowania przedsiębiorstw?

W Ameryce Północnej coraz częściej obserwuje się niestabilność regulacyjną, gdzie polityka handlowa i decyzje polityczne mają bezpośredni wpływ na warunki prowadzenia działalności gospodarczej. Stany Zjednoczone nadal strategicznie stosują cła i środki kontroli eksportu, zwłaszcza w sektorze zaawansowanych technologii oraz w szeroko pojętym ekosystemie sztucznej inteligencji.

Środki te powodują wzrost kosztów i wprowadzają niepewność do i tak już nadwyrężonych łańcuchów dostaw. W 2026 r. cła i kontrole eksportowe pozostają głównymi narzędziami „polityki gospodarczej”, podczas gdy wybiórcze działania deregulacyjne zwiększają złożoność sytuacji. Firmy muszą przygotować się na różne scenariusze, zdywersyfikować dostawców i lokalizacje oraz stworzyć odporne modele operacyjne.

UE dąży do większej samowystarczalności i kontroli nad kluczowymi sektorami. Strategie te obejmują promowanie europejskich produktów i dostawców, wzmacnianie potencjału technologicznego (chmura obliczeniowa i sztuczna inteligencja) oraz wdrożenie mechanizmu wyrównawczego związanego z emisjami (CBAM) w celu zapewnienia równych warunków konkurencji w zakresie kosztów emisji dwutlenku węgla.

Europa również w sposób selektywny przekształca stosunki handlowe (na przykład umowa z Mercosurem, wraz z tymczasową umową handlową, umożliwia szybsze czerpanie korzyści handlowych i regulacyjnych). W praktyce prowadzi to do lokalizacji wartości – danych, rozwiązań opartych na sztucznej inteligencji, kluczowych komponentów oraz badań i rozwoju – przy jednoczesnym tworzeniu krótszych, zregionalizowanych łańcuchów dostaw.

Posunięcie to ma charakter częściowo strategiczny, a częściowo reaktywny: ryzyko geopolityczne, napięcia wewnętrzne, uzależnienie od Stanów Zjednoczonych w kwestiach bezpieczeństwa oraz presja zewnętrzna, taka jak amerykańskie cła i chińskie ograniczenia eksportowe, powodują wzrost kosztów i niepewności. UE reaguje na to poprzez skoordynowane działania regulacyjne, technologiczne i bezpieczeństwa, nadając kluczowe znaczenie w swojej strategii odporności operacyjnej i finansowej.

Region Zatoki Perskiej stara się zachować równowagę między długoterminowymi ambicjami rozwojowymi a krótkoterminową stabilnością. Inwestycje w sztuczną inteligencję, technologie i dywersyfikację gospodarczą współistnieją z niepewnością geopolityczną, zwłaszcza w odniesieniu do Iranu.

Firmy działają w atmosferze „mgły informacyjnej”, w której wiadomości są fragmentaryczne i często sprzeczne, co utrudnia ocenę ryzyka. Rosnące wydatki na cele wojskowe wskazują na przygotowania do długotrwałych napięć, podczas gdy modernizacja nadal zapewnia nowe przewagi konkurencyjne.

Region ten pozycjonuje się jako:

✤ centrum technologiczno-cyfrowe,

✤ centrum finansowe przyciągające kapitał z całego świata,

✤ centrum logistyczne,

✤ Rozwijający się ekosystem talentów i innowacji.
‍

Szanse są realne, ale nadal istnieją słabe punkty – zwłaszcza na rynkach energetycznych, gdzie eskalacja napięć wokół Iranu może wywołać zakłócenia w dostawach i wahania cen.

W 2026 roku nearshoring i friendshoring stały się kluczowymi narzędziami zarządzania ryzykiem. Przeniesienie działalności bliżej rynków docelowych (nearshoring) lub do krajów „budzących zaufanie” pod względem politycznym i regulacyjnym (friendshoring) pomaga ograniczyć narażenie na cła, ograniczenia eksportowe, konflikty lub zmiany regulacyjne.

Najważniejsze zalety:

✤ ściślejsza kontrola regulacyjna i przestrzeganie przepisów lokalnych (zwłaszcza w zakresie sztucznej inteligencji i danych),

✤ krótsze i bardziej przewidywalne łańcuchy dostaw,

✤ szybsze podejmowanie decyzji i elastyczność operacyjna,

✤ możliwość tworzenia systemów rezerwowych i lokalizacji zapasowych, zapewniających ciągłość działania.

‍

Główne wyzwania:

✤ wyższe koszty niż w przypadku tradycyjnego offshoringu,

✤ większa złożoność działań prowadzonych w wielu lokalizacjach,

✤ ryzyko „pozornej odporności”, jeśli transfery nie będą poparte rzeczywistą elastycznością.
‍

Odporność należy wbudować w procesy operacyjne, a nie tylko deklarować. Modele outsourcingu muszą obecnie uwzględniać wbudowaną nadmiarowość, mobilność usług, jasne mechanizmy kontroli podwykonawców oraz rozwiązania umowne umożliwiające reagowanie na zmiany regulacyjne i geopolityczne.

W świecie zróżnicowanych regulacji dotyczących sztucznej inteligencji i technologii modele „near-shoring” i „friendshoring” pozwalają firmom dostosować się do lokalnych warunków, ograniczyć ryzyko prawne oraz zwiększyć przewidywalność operacyjną.

‍

Wnioski

Friendshoring i nearshoring nie eliminują niepewności, ale pozwalają ją opanować. W 2026 roku przewaga konkurencyjna będzie wynikać raczej z odporności i zdolności adaptacyjnych niż wyłącznie z minimalizacji kosztów.

Zmiany te odzwierciedlają również wyzwania, z jakimi borykamy się w naszej własnej działalności. Jako dostawca usług działamy w tym samym otoczeniu geopolitycznym i regulacyjnym co nasi klienci, zmagając się z podobnymi wyzwaniami w zakresie odporności, zgodności z przepisami i elastyczności operacyjnej.

Naszym zadaniem jest zatem nie tylko świadczenie usług, ale także pomoc w radzeniu sobie z tą złożonością w praktyczny sposób. Oznacza to opracowywanie modeli świadczenia usług, które są elastyczne, dostosowane do uwarunkowań regionalnych i zdolne do ewolucji wraz ze zmieniającymi się warunkami regulacyjnymi i geopolitycznymi.

Klienci coraz bardziej cenią sobie partnerów, którzy potrafią dostosować się do ich potrzeb, a nie tylko działać w ich imieniu. Decyzja o nawiązaniu współpracy z nami rzadko wynika wyłącznie z chęci optymalizacji kosztów, a częściej z dążenia do przewidywalności, bliskości oraz możliwości zapewnienia ciągłości działania w różnych sytuacjach.

W tym kontekście obserwujemy coraz większą zbieżność z szerszą grupą przyszłościowo myślących organizacji – tych, które przedkładają odporność, dywersyfikację działalności i długoterminową stabilność nad krótkoterminowy wzrost wydajności. Najbardziej ceniona jest nie pojedyncza kompetencja, ale umiejętność połączenia realizacji zadań operacyjnych ze zrozumieniem szerszego otoczenia, w którym te działania się odbywają.

Ostatecznie model partnerstwa ewoluuje: od transakcyjnego outsourcingu w kierunku bardziej opartego na współpracy podejścia do zapewniania ciągłości i zdolności adaptacyjnych.|